સવારે ઉઠ્યા પછી સૂતી વખતે લાળ નીકળવી અથવા ઓશિકા પર લાળના ડાઘ દેખાવા એ એકદમ સામાન્ય બાબત છે અને સામાન્ય રીતે દરેકને થાય છે. જોકે, ઘણા લોકો વિચારે છે કે સૂતી વખતે લાળ નીકળવી સામાન્ય છે કે કોઈ ગંભીર બીમારીની નિશાની છે. ડો. ક્ષિતિજા પાઠક, કન્સલ્ટન્ટ ENT, તેનું મૂળ કારણ સમજાવે છે.
સવારે ઉઠીને ઓશિકા પર લાળ દેખાવી એ તમારા સ્વાસ્થ્ય સાથે સંબંધિત નથી. આવું એટલા માટે થાય છે કારણ કે ઊંઘ દરમિયાન તમારા મોંમાંથી લાળ નીકળે છે, ખાસ કરીને જ્યારે તમે તમારી બાજુ પર અથવા પેટ પર સૂઈ જાઓ છો. જોકે, વધુ પડતું લાળ નીકળવું એ પણ કોઈ સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાનો સંકેત હોઈ શકે છે. મોં દ્વારા શ્વાસ લેવાથી લાળ નીકળવાનું એક સામાન્ય કારણ છે. નાક બંધ થવું, એલર્જી, નાકના હાડકાં વિચલિત થઈ જાય છે અને એડેનોઈડ્સ સામાન્ય વાયુમાર્ગને અવરોધિત કરી શકે છે, જેના કારણે તમને સૂતી વખતે તમારા મોં દ્વારા શ્વાસ લેવાની ફરજ પડે છે. કેટલાક લોકોમાં મોટા કાકડા અને અવરોધક સ્લીપ એપનિયા પણ એક કારણ બની શકે છે. ગળી જવામાં મુશ્કેલી, નર્વસ સિસ્ટમ સમસ્યાઓ અને અમુક દવાઓ પણ ક્યારેક લાળનું કારણ બની શકે છે.
જો ગાદલા પર ક્યારેક ક્યારેક લાળના ડાઘ દેખાય અને અન્ય કોઈ લક્ષણો ન હોય, તો સારી ઊંઘની આદતો અપનાવવા, નાકની એલર્જીને નિયંત્રિત કરવા અને નાક બંધ થવાથી સારવાર કરવામાં મદદ મળી શકે છે. પુષ્કળ પાણી પીવું અને મૌખિક સ્વચ્છતા જાળવવી પણ ફાયદાકારક છે. જોકે, ફક્ત પુષ્કળ પાણી પીવાથી લાળ દૂર થઈ શકે નહીં.
પરંતુ જો કોઈ વ્યક્તિને સતત અને વધુ પડતી લાળ પડતી હોય, તેની સાથે નસકોરાં આવવા, ઊંઘતી વખતે શ્વાસ લેવામાં તકલીફ, વારંવાર ગૂંગળામણ, ગળવામાં તકલીફ અથવા સતત નાક બંધ થવા જેવા લક્ષણો હોય, તો તેણે ENT નિષ્ણાતનો સંપર્ક કરવો જોઈએ. આ તપાસ એ નક્કી કરવામાં મદદ કરે છે કે આ સમસ્યા નાકમાં અવરોધ, મોટા કાકડા અથવા ઊંઘ દરમિયાન શ્વાસ લેવાની અન્ય કોઈ સમસ્યાને કારણે છે. સતત લાળ પડવાની સમસ્યાને ફક્ત ઊંઘની આદત ગણીને અવગણવી ન જોઈએ.
