પ્રખ્યાત લેખક અને બોલીવુડ ગીતકાર જાવેદ અખ્તર તેમના સ્પષ્ટવક્તા વિચારો માટે જાણીતા છે. તેઓ ઘણીવાર સામાજિક અને રાજકીય મુદ્દાઓ પર ખુલ્લેઆમ પોતાના મંતવ્યો વ્યક્ત કરે છે. એક મુલાકાતમાં, તેમણે મુસ્લિમ સમુદાયમાં સામાજિક સુધારાઓ પર પોતાના મંતવ્યો વ્યક્ત કર્યા છે. તાત્કાલિક ટ્રિપલ તલાક સામેના કાયદાનો ઉલ્લેખ કરતા, તેમણે પ્રશ્ન કર્યો કે સમુદાયમાં મુસ્લિમ પર્સનલ કાયદામાં જરૂરી ફેરફારો કેમ કરવામાં આવ્યા ન હતા અને શા માટે સરકારી હસ્તક્ષેપની જરૂર હતી. જાવેદ અખ્તરે આ ચર્ચાને ધર્મનિરપેક્ષતા સાથે જોડીને ઘણા તીક્ષ્ણ પ્રશ્નો પણ ઉઠાવ્યા.
ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસ હિન્દી સાથેની એક મુલાકાતમાં જાવેદ અખ્તરે જણાવ્યું હતું કે મુસ્લિમ પર્સનલ લો 1939માં અસ્તિત્વમાં આવ્યો હતો અને ભારતને 1949માં આઝાદી મળી હતી. તેમણે પ્રશ્ન કર્યો હતો કે સ્વતંત્રતા પછી લાંબા સમય સુધી આ વ્યવસ્થામાં ફેરફાર કરવા માટે કોઈ પહેલ કેમ ન થઈ. તેમણે કહ્યું હતું કે જો કોઈ સામાજિક પ્રથામાં સુધારાની જરૂર હોય, તો તે સમુદાયની અંદરથી શરૂ થવી જોઈતી હતી. જાવેદ અખ્તરે પ્રશ્ન કર્યો હતો કે ભાજપની આગેવાની હેઠળની સરકારને ત્રણ તલાક પર પ્રતિબંધ મૂકતો કાયદો બનાવવાની જરૂર કેમ લાગી. તેમણે આ પરિસ્થિતિને "શરમજનક" ગણાવી અને પૂછ્યું કે આ કેવા પ્રકારનો ધર્મનિરપેક્ષતા હોઈ શકે છે. તેમના નિવેદનથી ફરી એકવાર મુસ્લિમ પર્સનલ લો અને સામાજિક સુધારાને લગતી વર્ષો જૂની ચર્ચા સામે આવી છે.
દેશમાં ત્વરિત ટ્રિપલ તલાક અંગે લાંબા સમયથી કાનૂની અને સામાજિક ચર્ચા ચાલી રહી છે. 22 ઓગસ્ટ, 2017 ના રોજ, સુપ્રીમ કોર્ટની પાંચ ન્યાયાધીશોની બંધારણીય બેન્ચે ત્વરિત ટ્રિપલ તલાક, અથવા તલાક-એ-બિદ્દત, ને ગેરબંધારણીય અને મનસ્વી જાહેર કરી. આ નિર્ણય 3:2 બહુમતીથી આવ્યો. આ ઐતિહાસિક નિર્ણય બાદ, કેન્દ્ર સરકારે ત્વરિત ટ્રિપલ તલાક પર કાયદેસર રીતે પ્રતિબંધ મૂકવા માટે કાયદાકીય કાર્યવાહી શરૂ કરી. જુલાઈ 2019 માં, સંસદે મુસ્લિમ મહિલાઓના અધિકારોનું રક્ષણ કરતો કાયદો પસાર કર્યો. મુસ્લિમ મહિલા (લગ્ન પર અધિકારોનું રક્ષણ) અધિનિયમ હેઠળ ત્વરિત ટ્રિપલ તલાકની પ્રથાને ગુનાહિત ઠેરવવામાં આવી હતી. આ કાયદાએ આ પ્રથા અંગેની કાનૂની સ્થિતિને વધુ સ્પષ્ટ કરી.
જાવેદ અખ્તરે પોતાના નિવેદનમાં કોઈપણ સમુદાયની અંદર રહેલી સામાજિક સમસ્યાઓ સામે અવાજ ઉઠાવવાના મહત્વ પર પણ ભાર મૂક્યો હતો. તેમણે કહ્યું હતું કે મુસ્લિમ સમુદાયનો એક નાનો વર્ગ જ પોતાના સમુદાયની અંદર રહેલી ખામીઓ અને સમસ્યાઓ સામે ખુલ્લેઆમ બોલે છે. તેમના મતે, બીજાની ખામીઓ પર પ્રશ્ન ઉઠાવતા પહેલા પોતાના સમુદાયને સુધારવાના પ્રયાસો કરવા જોઈએ. પોતાને નાસ્તિક ગણાવતા તેમણે કહ્યું કે તેમનો જન્મ એક મુસ્લિમ પરિવારમાં થયો છે, અને તેથી, તેમના સમુદાયની સમસ્યાઓને ઉજાગર કરવી તેમની જવાબદારી અને અધિકાર બંને છે. તેમણે કહ્યું કે તેઓ પહેલા તેમના સમુદાયની ખામીઓને સુધારવાનો પ્રયાસ કરશે અને પછી, જો જરૂરી હોય તો, અન્યની ભૂલો પર પ્રશ્ન ઉઠાવશે.
