ભારતની સંરક્ષણ નિકાસ 30 ગણી વધી, રશિયન સેના બિહારમાં બનેલા જૂતા પહેરીને યુદ્ધ લડી રહી છે

ભારતનું સંરક્ષણ ઉત્પાદન નાણાકીય વર્ષ 2023-24 માં 1.27 મિલિયન કરોડ રૂપિયાના રેકોર્ડ સ્તર પર પહોંચ્યું, 2014-15 ની સરખામણીમાં 174 મોટી સંખ્યામાં વધારો થયો છે. આ આંકડા પં. નરેન્દ્ર મોદીના 'મેક ઈન ઈન્ડિયા' સપનાને શોધી રહ્યા છે. સંરક્ષણ મંત્રાલયની એક મુજબ, નાણાકીય વર્ષ 2023-24 માં સંરક્ષણ નિકાસ પણ રેકોર્ડ 21,083 કરોડ રૂપિયા પ્રાપ્ત થયા છે, જે એક દાયકામાં 30 ગણો વધી રહ્યો છે. તેના હેઠળ ભારત 100 થી વધુ દેશો માટે સંરક્ષણ સાધનો મોકલે છે. ભારત હવે કલેક્ટ્રલ સંરક્ષણ કેન્દ્ર 2 માટે 029 સુધી રક્ષણ ઉત્પાદનમાં 3 લાખ કરોડ રૂપિયાનું લક્ષ્ય ચાલી રહ્યું છે. સાથોસાથ ટાર્ગેટ 2029 સુધીની નિકાસ 50 હજાર કરોડ રૂપિયા સુધીની છે. રિપોર્ટમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે સંરક્ષણ બજેટમાં 2013-14ના 2.53 લાખ કરોડ રૂપિયાથી 2025-26માં 6.81 લાખ કરોડ રૂપિયામાં વધારો થયો છે, આ વાતની ક્ષમતા છે કે સંરક્ષણ બજેટમાં સૈન્યને મજબૂત કરવા માટે ફોકસ કરવામાં આવ્યું છે. એડવાંસ મિલિટરી પ્લૅટફૉર્મ ઍપ્લિકેશનથી બચાવમાં ઉત્પાદન વધે છે, ધનુષ આર્ટિલરી ગન સિસ્ટમ, એડવાંસ્ડ ટોડ આર્ટિલરી ગન સિસ્ટમ (ATAGS), મુખ્ય યુદ્ધક ટાંકી (MBT) અર્જુન, લાઇટ કોમ્બેટ એરક્રાફ્ટ (LCA) તેજસ, એડવાંસ્ડ લાઇટ હેલિકોપ્ટર (ALH), આકાશ મિસાઇલ સિસ્ટમ શામેલ છે. આ ઉપરાંત સ્વદેશી વિમાન વાહક, પનડુબ્બી, ફ્રીગેટ અને ગશ્તી જહાજ જેવા નેવલ એસેટ પણ શેર કરે છે. રિપોર્ટમાં સંરક્ષણ મંત્રાલય હવાલે કરવામાં આવ્યું છે કે દેશમાં પણ 65 હવે રક્ષણ માટેનું સાધન બનાવવામાં આવે છે. પરંતુ પહેલા 65-70 ત્યાં એક્સપ્લોરન્સથી ખરીદે છે. ભારતની મજબૂત રક્ષા ઔદ્યોગિક આધારમાં 16 ડીપીએસયુ, 430 થી વધુ લાઇસન્સ પ્રાપ્ત કંપનીઓ અને નજીકમાં 16,000 MSMEs શામેલ છે. રિપોર્ટ મુજબ દેશની કુલ રક્ષા ઉત્પાદનમાં પ્રાઈવેટ સેક્ટરનું યોગદાન 21 નજીક છે.