સરકાર મહિલા અનામત પર મોટો સુધારો બિલ રજૂ કરશે

સંસદ અને વિધાનસભાઓમાં મહિલાઓને 33 ટકા અનામત આપવાનો મુદ્દો આજે દેશના રાજકારણમાં ગરમાયો છે. વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ દેશની મહિલાઓને પત્ર લખીને આ પહેલને જરૂરી ગણાવી હતી, તો વિપક્ષે સરકાર પર સવાલ ઉઠાવ્યા હતા. વડા પ્રધાન મોદીએ પોતાના પત્રમાં જણાવ્યું હતું કે જો 2029ની લોકસભા અને વિવિધ વિધાનસભાઓની ચૂંટણીઓ મહિલાઓ માટે સંપૂર્ણ અનામત સાથે યોજવામાં આવે તો ભારતીય લોકશાહી વધુ મજબૂત અને ગતિશીલ બનશે. તેમણે લખ્યું હતું કે આજે મહિલાઓ ઘણા ક્ષેત્રોમાં ઉત્તમ કાર્ય કરી રહી છે, અને તેથી, વિધાનસભાઓમાં તેમની ભાગીદારી વધારવી અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. પીએમ મોદીએ એમ પણ કહ્યું હતું કે "દીકરીઓને તેમના અધિકારો માટે રાહ જોવાનું કહી શકાય નહીં."

સરકારે 2023 માં મહિલા અનામત સંબંધિત કાયદો, નારી શક્તિ વંદન કાયદો, પહેલેથી જ લાગુ કરી દીધો છે. જો કે, વર્તમાન જોગવાઈઓ હેઠળ, 2029 સુધીમાં તેનો અમલ કરવો મુશ્કેલ માનવામાં આવતો હતો. તેથી, સરકાર હવે આ કાયદામાં સુધારો કરી રહી છે અને આ હેતુ માટે સંસદનું વિશેષ સત્ર બોલાવ્યું છે. દરમિયાન, તૃણમૂલ કોંગ્રેસ (TMC) એ આ મુદ્દે સરકાર પર હુમલો કર્યો છે. પાર્ટીના સાંસદ ડેરેક ઓ'બ્રાયને આરોપ લગાવ્યો છે કે સરકાર સંસદની મજાક ઉડાવી રહી છે. તેમણે કહ્યું કે સત્ર શરૂ થવાના 48 કલાક પહેલા સુધી સાંસદોને બંધારણીય સુધારાની નકલ આપવામાં આવી ન હતી. બાદમાં, એક પત્રકાર પરિષદમાં, તેમણે કહ્યું કે મમતા બેનર્જી મહિલા અધિકારોનો મુદ્દો ઉઠાવનાર સૌપ્રથમ હતા અને ભાજપ ફક્ત તેમની નકલ કરી રહી છે. જો કે, ડેરેક ઓ'બ્રાયનના નિવેદન પછી તરત જ, બધા સાંસદોને બંધારણીય સુધારાની નકલ આપવામાં આવી હતી.

આ વખતે, સરકાર સંસદમાં ત્રણ મુખ્ય બિલ રજૂ કરવા જઈ રહી છે. પહેલું બિલ સીમાંકન પંચની રચનાને લગતું છે. બીજું બિલ સંસદીય બેઠકોનો વિસ્તાર કરવાનો પ્રયાસ કરે છે, જેમાં લોકસભાની કુલ બેઠકોની સંખ્યા 850 થાય છે. આમાંથી 815 બેઠકો રાજ્યો માટે અને 35 બેઠકો કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો માટે પ્રસ્તાવિત છે. લાંબા સમયથી, બેઠકોના પુનર્ગઠન (સીમાંકન) પર મોરેટોરિયમ હતું. આ બિલ આ મોરેટોરિયમ હટાવશે અને સીમાંકન પ્રક્રિયા નવેસરથી શરૂ કરશે. ત્રીજું બિલ મહિલા અનામતના અમલીકરણની ચિંતા કરે છે. તે 15 વર્ષ માટે મહિલાઓ માટે 33 ટકા અનામતની જોગવાઈ કરે છે. તે પછી, અનામત બેઠકોમાં રોટેશનલ ધોરણે ફેરફાર કરવામાં આવશે. એકંદરે, સરકાર ટૂંક સમયમાં મહિલા અનામત લાગુ કરવા તરફ મોટા પગલાં લેવા જઈ રહી છે, પરંતુ આ મુદ્દા પર રાજકીય ચર્ચા પણ તીવ્ર બની રહી છે.