બાંગ્લાદેશમાં ફરી એકવાર હિંસક વિરોધ પ્રદર્શનો ફાટી નીકળ્યા છે. જ્યાં લોકો મોંઘવારી, વીજળી ગુલ થવા, ઇંધણ અને ગેસની અછત જેવા મુદ્દાઓ પર સરકાર વિરુદ્ધ પ્રદર્શન કરી રહ્યા છે, ત્યાં બાંગ્લાદેશના કપડા ઉદ્યોગના કામદારો તેમના વેતનમાં વધારો કરવાની માંગ સાથે વિરોધ કરી રહ્યા છે. વાહનોમાં તોડફોડ કરવામાં આવી છે અને મુખ્ય રસ્તાઓ બ્લોક કરવામાં આવ્યા છે. જોકે, આ વિરોધ પ્રદર્શનોનું એક આશ્ચર્યજનક પાસું એ છે કે જ્યારે વિરોધ પ્રદર્શનો બાંગ્લાદેશી સરકાર વિરુદ્ધ થઈ રહ્યા છે, ત્યારે ભારત વિરોધી સૂત્રોચ્ચાર કરવામાં આવી રહ્યા છે. 30 ઓક્ટોબરના રોજ, ઢાકામાં નેશનલ સિટીઝન પાર્ટી (NCP) દ્વારા આયોજિત રેલીમાં "દિલ્હી કે ઢાકા? ઢાકા, ઢાકા" જેવા નારા લગાવવામાં આવ્યા હતા. આ પ્રશ્ન ઉભો કરે છે: બાંગ્લાદેશમાં વિરોધીઓ વારંવાર ભારતને કેમ નિશાન બનાવે છે?
બાંગ્લાદેશમાં પોતાની સરકાર વિરુદ્ધ રસ્તા પર ઉતરેલા વિરોધીઓ ભારત વિરુદ્ધ સૂત્રોચ્ચાર કેમ કરી રહ્યા છે તે સમજવા માટે, આપણે બાંગ્લાદેશીઓના ગુસ્સાને ભડકાવતા મુદ્દાઓ અને વિરોધીઓ જેનો લાભ ઉઠાવે છે તે સમજવાની જરૂર છે.
બાંગ્લાદેશમાં જ્યારે પણ વિરોધ પ્રદર્શનો થાય છે, ત્યારે ભારત વિરોધી નિવેદનો અને સૂત્રોચ્ચાર વારંવાર કરવામાં આવે છે. આ પાછળનું એક કારણ બાંગ્લાદેશના ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાન શેખ હસીનાનું ભારતમાં આશ્રય લેવું છે. હકીકતમાં, જ્યારે લાખો લોકો સરકાર ઉથલાવવા માટે રસ્તા પર ઉતર્યા હતા, ત્યારે શેખ હસીનાની સરકાર પડી ગઈ હતી, અને તેમને ભારતમાં આશ્રય લેવો પડ્યો હતો. તે સમયે, શેખ હસીના બાંગ્લાદેશમાં સુરક્ષિત ન હતા, તેથી ભારતે તેમને આશ્રય આપ્યો હતો. ત્યારથી, બાંગ્લાદેશના કેટલાક રાજકીય પક્ષો અને વિદ્યાર્થી સંગઠનો ભારત પ્રત્યે નારાજ થયા છે અને હસીનાને રક્ષણ આપવા બદલ ભારતની ટીકા કરી છે. તેઓ એમ પણ માને છે કે શેખ હસીનાને આશ્રય આપીને, ભારતે બાંગ્લાદેશની આંતરિક બાબતોમાં દખલગીરી કરી છે. ડિસેમ્બર 2026 માં શેખ હસીનાના પાછા ફરવાની ચર્ચા થઈ રહી છે, અને બાંગ્લાદેશી વિરોધીઓ ફરી એકવાર ભારતને ખલનાયક તરીકે દર્શાવવા માટે આ મુદ્દો ઉઠાવી રહ્યા છે.
ભારત અને બાંગ્લાદેશે 1996માં 30 વર્ષીય ગંગા જળ સંધિ પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા. આ કરાર હવે ૧૨ ડિસેમ્બર, 2026ના રોજ તેની સમાપ્તિ તારીખની નજીક છે. પરિણામે, આ કરાર ભારત વિરોધી સૂત્રોચ્ચાર પાછળનું એક મુખ્ય કારણ છે. ભારત વિરુદ્ધ અવાજ ઉઠાવનારાઓ ગંગાના પાણીનો વધુ હિસ્સો મેળવવાની માંગ કરી રહ્યા છે. બાંગ્લાદેશની રાષ્ટ્રીય નાગરિક પાર્ટીના નેતાઓ નદીના પાણીના મુદ્દાને રાજકીય ચળવળમાં ફેરવી રહ્યા છે. પાર્ટીના કન્વીનર નાહિદ ઇસ્લામે ચેતવણી આપી છે કે જો બાંગ્લાદેશને તેનો હિસ્સો નહીં મળે, તો તેઓ બીજી ફરક્કા માર્ચ કરી શકે છે. તેમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે જો ભારત પાણીના મુદ્દા પર બાંગ્લાદેશની માંગણીઓ સ્વીકારશે નહીં, તો ભારતની પરિવહન સુવિધાઓ પર પ્રશ્ન ઉઠાવવામાં આવશે.
