હસ્તપ્રતોના ડિજિટાઇઝેશન તરફ મોટી પહેલ : પીએમ મોદી ‘જ્ઞાન ભારતમ’ પોર્ટલ લોન્ચ કરશે

‘હસ્તપ્રત વારસા દ્વારા ભારતના જ્ઞાન વારસાને ફરીથી પ્રાપ્ત કરવો’ થીમ પર આયોજિત ત્રણ દિવસીય પરિષદને વિજ્ઞાન ભવનમાં પીએમ મોદી કરશે સંબોધન પીએમ મોદી ‘જ્ઞાન ભારતમ’ પોર્ટલ લોન્ચ કરશે. આ સાથે, તે ભારતના હસ્તપ્રત વારસા પરના આંતરરાષ્ટ્રીય પરિષદને પણ સંબોધિત કરશે. PM કાર્યાલય અનુસાર, ‘જ્ઞાન ભારતમ’ હસ્તપ્રતોના ડિજિટાઇઝેશન, સંરક્ષણ અને જાહેર પહોંચને વેગ આપવા માટે એક સમર્પિત ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ છે. ‘હસ્તપ્રત વારસા દ્વારા ભારતના જ્ઞાન વારસાને ફરીથી પ્રાપ્ત કરવો’ થીમ પર આયોજિત ત્રણ દિવસીય પરિષદ ગુરુવારે વિજ્ઞાન ભવનમાં શરૂ થઈ હતી. નિવેદન અનુસાર, આ પરિષદ અગ્રણી વિદ્વાનો, સંરક્ષણવાદીઓ, ટેક્નોલોજિસ્ટ્સ અને નીતિ નિષ્ણાતોને એકત્ર કરીને ભારતની અનન્ય હસ્તપ્રત સંપત્તિને પુનર્જીવિત કરવા અને તેને વૈશ્વિક જ્ઞાન સંવાદના કેન્દ્રમાં લાવવાના પગલાંઓની ચર્ચા કરશે. નિવેદનમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે પ્રધાનમંત્રી મોદી આજે  પરિષદમાં હાજરી આપશે અને ઉપસ્થિતોને સંબોધિત કરશે.પીએમ મોદી ‘જ્ઞાન ભારતમ’ પોર્ટલ પણ લોન્ચ કરશે, જે હસ્તપ્રતોના ડિજિટાઇઝેશન, સંરક્ષણ અને જાહેર સુલભતાને વેગ આપવા માટે એક સમર્પિત ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ છે. આ પરિષદમાં દુર્લભ હસ્તપ્રતોનું પ્રદર્શન અને હસ્તપ્રતોના સંરક્ષણ, ડિજિટાઇઝેશન તકનીકો, મેટાડેટા ધોરણો, કાનૂની માળખા, સાંસ્કૃતિક રાજદ્વારી અને પ્રાચીન લિપિઓના ડિસિફરિંગ જેવા મુખ્ય ક્ષેત્રો પર વિદ્વાનો દ્વારા પ્રસ્તુતિઓનો પણ સમાવેશ થશે. કેન્દ્રીય સંસ્કૃતિ મંત્રી ગજેન્દ્ર સિંહ શેખાવતે પરિષદના ઉદ્ઘાટન સત્રમાં હાજરી આપી હતી. તેમના સંબોધનમાં, તેમણે કહ્યું કે ભારત “સાંસ્કૃતિક પુનર્જાગરણના યુગ”માંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. શેખાવતે ભાર મૂક્યો હતો કે ‘જ્ઞાન ભારતમ મિશન’ની કલ્પના દેશના હસ્તપ્રત વારસાને જાળવવા માટે કરવામાં આવી છે. સરકારે સંસ્કૃતિ મંત્રાલય હેઠળ એક મુખ્ય પહેલ તરીકે ‘જ્ઞાન ભારતમ મિશન’ શરૂ કર્યું છે. આ મિશનનો હેતુ ભારતભરમાં શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ, સંગ્રહાલયો, પુસ્તકાલયો અને ખાનગી સંગ્રહોમાં રાખવામાં આવેલી એક કરોડથી વધુ હસ્તપ્રતોનું સર્વેક્ષણ, દસ્તાવેજીકરણ, જાળવણી, ડિજિટાઇઝેશન અને સુલભ બનાવવાનો છે.