By ડિસેમ્બર 2025 માં ભારતની ચીનમાં નિકાસમાં 67.35 ટકાનો તીવ્ર વધારો નોંધાયો હતો, જેના કારણે કુલ નિકાસ મૂલ્ય $2.04 બિલિયન થયું હતું. વાણિજ્ય મંત્રાલયના સત્તાવાર આંકડા અનુસાર, આ વધારો મુખ્યત્વે ઇલેક્ટ્રોનિક્સ, દરિયાઈ ઉત્પાદનો અને અન્ય મુખ્ય ચીજવસ્તુઓની નિકાસમાં મજબૂત વૃદ્ધિને કારણે થયો હતો. વાણિજ્ય સચિવ રાજેશ અગ્રવાલે આ વિકાસ પર પ્રતિક્રિયા આપતા કહ્યું કે તે એક સ્વાગતપાત્ર વધારો છે.
નિકાસને વેગ આપનારા મુખ્ય ઉત્પાદનો
ઇલેક્ટ્રોનિક્સ ક્ષેત્ર: પોપ્યુલેટેડ પ્રિન્ટેડ સર્કિટ બોર્ડ (PCB), ફ્લેટ પેનલ ડિસ્પ્લે મોડ્યુલ્સ, ટેલિફોની-સંબંધિત ઇલેક્ટ્રિકલ સાધનો અને અન્ય ટેલિકોમ સાધનો.
કૃષિ અને દરિયાઈ ઉત્પાદનો: સૂકા મરચાં, કાળા વાઘ ઝીંગા, વેનામી ઝીંગા, મગ (લીલા ચણા), તેલનો લોટ/તેલ-કેકનો અવશેષ.
અન્ય: મસાલા, એલ્યુમિનિયમ અને શુદ્ધ કોપર બિલેટ્સ.
- એપ્રિલ-ડિસેમ્બર 2025-26 ના આંકડા
- ચીનમાં કુલ નિકાસ: 36.7% વધીને $14.24 અબજ.
- ચીનથી આયાત: 13.46% વધીને $95.95અબજ.
- વેપાર ખાધ: $81.71 અબજ (ભારતના પક્ષમાં હજુ પણ અસંતુલન મોટું છે).
ચીન ભારતનો બીજો સૌથી મોટો વેપારી ભાગીદાર છે (યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ પછી). તાજેતરના વર્ષોમાં, ભારતે ઇલેક્ટ્રોનિક્સ, પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો અને કૃષિ-દરિયાઈ ઉત્પાદનોમાં ચીની બજારમાં પોતાનું સ્થાન મજબૂત બનાવ્યું છે, પરંતુ નિકાસ હજુ પણ આયાત કરતા નોંધપાત્ર રીતે ઓછી છે, જેના કારણે વેપાર ખાધ વધી રહી છે. આ ઝડપી નિકાસ વૃદ્ધિ મેક ઇન ઇન્ડિયા, આત્મનિર્ભર ભારત પ્રત્યે ભારતની પ્રતિબદ્ધતા અને વૈશ્વિક પુરવઠા શૃંખલાઓમાં તેની વધતી ભાગીદારીને પ્રતિબિંબિત કરે છે. નિષ્ણાતો માને છે કે જો ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને દરિયાઈ ઉત્પાદનો જેવા ક્ષેત્રોમાં આ ગતિ ચાલુ રહેશે, તો આગામી મહિનાઓમાં નિકાસ વધુ મજબૂત થઈ શકે છે.
વાણિજ્ય મંત્રાલયના તાજેતરના આંકડા અનુસાર, ચીન ભારત માટે એક મહત્વપૂર્ણ નિકાસ બજાર તરીકે ઉભરી રહ્યું છે. ચાલુ નાણાકીય વર્ષના એપ્રિલથી નવેમ્બર દરમિયાન ભારતની ચીનમાં નિકાસ 33 ટકા વધીને 12.22 અબજ યુએસ ડોલર સુધી પહોંચી છે. આ વૃદ્ધિ ભારત-ચીન દ્વિપક્ષીય વેપારમાં માળખાકીય પરિવર્તન તરફ નિર્દેશ કરે છે, જ્યાં ચીન સાથેના વેપાર સંબંધોમાં નિકાસની ભૂમિકા ધીમે ધીમે મજબૂત થઈ રહી છે.
