પીએમ કાર્નીની ભારત મુલાકાત પહેલા કેનેડાએ મોટું પગલું ભર્યું

વડા પ્રધાન માર્ક કાર્નીની ભારત મુલાકાત પહેલા કેનેડાએ એક મોટું પગલું ભર્યું છે. કેનેડા સરકારે 2008ના મુંબઈ આતંકવાદી હુમલાના મુખ્ય કાવતરાખોર અને ભારતના દુશ્મન હોવાનો આરોપ લગાવતા પાકિસ્તાની મૂળના ઉદ્યોગપતિ તહવ્વુર હુસૈન રાણાની નાગરિકતા રદ કરવાની પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવી છે. કાર્નીના આ પગલાને ભારત-કેનેડા મિત્રતા માટે એક નવી શરૂઆત તરીકે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.

64 વર્ષીય રાણા પાકિસ્તાની મૂળના કેનેડિયન નાગરિક છે. તે 2008ના મુંબઈ હુમલાના માસ્ટરમાઇન્ડ પૈકીના એક ડેવિડ કોલમેન હેડલી (ઉર્ફે દાઉદ ગિલાની, એક અમેરિકન નાગરિક)નો નજીકનો સાથી હતો. ગ્લોબલ ન્યૂઝ દ્વારા મેળવેલા દસ્તાવેજો દર્શાવે છે કે ઇમિગ્રેશન અધિકારીઓએ રાણાને જાણ કરી છે કે તેઓ તેની કેનેડિયન નાગરિકતા છીનવી લેવાનો ઇરાદો ધરાવે છે, જે તેણે 2001માં મેળવી હતી. રાણા ૧૯૯૭માં કેનેડા આવ્યો હતો અને બાદમાં તેને ડેનિશ અખબારના સ્ટાફ પર હુમલો કરવાનું કાવતરું ઘડવા બદલ યુએસમાં દોષિત ઠેરવવામાં આવ્યો હતો.

26/11 હુમલાના માસ્ટરમાઇન્ડ રાણાને એપ્રિલ 2025માં અમેરિકા દ્વારા ભારત પ્રત્યાર્પણ કરવામાં આવ્યો હતો. નવી દિલ્હી પહોંચ્યા પછી, રાષ્ટ્રીય તપાસ એજન્સી (NIA) દ્વારા તેની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. ઇમિગ્રેશન, રેફ્યુજીસ એન્ડ સિટીઝનશિપ કેનેડા (IRCC) ના નિર્ણયમાં જણાવાયું છે કે રાણાની નાગરિકતા આતંકવાદ માટે નહીં, પરંતુ અરજી ફોર્મમાં ખોટું બોલવા બદલ રદ કરવામાં આવી રહી છે. 2000 માં નાગરિકતા માટે અરજી કરતી વખતે, રાણાએ દાવો કર્યો હતો કે તે પાછલા ચાર વર્ષમાં ફક્ત છ દિવસ માટે દેશમાંથી ગેરહાજર રહ્યો હતો, ઓટાવા અને ટોરોન્ટોમાં રહ્યો હતો. જો કે, RCMP તપાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે તેણે લગભગ બધો સમય શિકાગોમાં વિતાવ્યો હતો, જ્યાં તેની પાસે ઇમિગ્રેશન ફર્મ અને કરિયાણાની દુકાન સહિત અનેક મિલકતો અને વ્યવસાયો હતા.

રાણાની નાગરિકતા રદ કરવાનો નિર્ણય “ગંભીર અને ઇરાદાપૂર્વકની છેતરપિંડી” માં દોષિત ઠર્યા બાદ લેવામાં આવ્યો. તેમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે “કેનેડિયન નાગરિકતા કાયદા પ્રત્યે તેમનો આદર ન હોવાને કારણે” અધિકારીઓએ તેમને ખોટી રીતે નાગરિકતા આપી. IRCC એ 31 મે, 2024 ના રોજ રાણાને પત્ર લખ્યો: “તમારા કિસ્સામાં, એવું લાગે છે કે તમે નાગરિકતા અરજી પ્રક્રિયા દરમિયાન કેનેડામાંથી તમારી ગેરહાજરી છુપાવીને જાણી જોઈને તમારા રહેઠાણની ખોટી રજૂઆત કરી હતી. આ ખોટી રજૂઆતથી નિર્ણય લેનારાઓને એવું માનવા પ્રેરિત કરવામાં આવ્યા કે તમે નાગરિકતા માટેની રહેઠાણની આવશ્યકતાઓને પૂર્ણ કરો છો, જે કેસ નહોતો.” સરકારે આ કેસ ફેડરલ કોર્ટને મોકલ્યો છે, જે “ખોટા નિવેદનો, છેતરપિંડી અથવા ભૌતિક સંજોગોને ઇરાદાપૂર્વક છુપાવવા” દ્વારા નાગરિકતા મેળવવામાં આવી હતી કે નહીં તે અંગે અંતિમ નિર્ણય લેશે.