બાંગ્લાદેશ: શેખ હસીનાને ફાંસી આપવાની માંગ સાથે લોકો રસ્તા પર ઉતરી આવ્યા

ઢાકા: બાંગ્લાદેશની રાજધાની ઢાકાના રસ્તાઓ ફરી એકવાર વિરોધીઓથી ભરાઈ ગયા છે. રાજધાની ઉપરાંત, શનિવારે અન્ય ઘણા શહેરોમાં પણ વિશાળ પ્રદર્શનો થયા હતા. હકીકતમાં, હજારો લોકો માંગ કરી રહ્યા છે કે ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાન શેખ હસીનાને દેશમાં પાછા લાવવામાં આવે અને કોર્ટના ચુકાદા પછી ફાંસી આપવામાં આવે. હસીનાને 17 નવેમ્બરના રોજ 2024ના વિદ્યાર્થી આંદોલન દરમિયાન થયેલા કથિત હત્યાકાંડ માટે મૃત્યુદંડની સજા ફટકારવામાં આવી હતી. આંતરરાષ્ટ્રીય ગુના ટ્રિબ્યુનલ (ICT) એ હસીના અને ભૂતપૂર્વ ગૃહ પ્રધાન અસદુઝમાન ખાન કમાલને માનવતા વિરુદ્ધના ગુનાઓ માટે સજા ફટકારી હતી. જોકે, આ સમય દરમિયાન હસીના કોર્ટમાં હાજર ન હતી.

કોર્ટ દ્વારા હસીનાને મૃત્યુદંડની સજા ફટકારવાના નિર્ણય બાદ બાંગ્લાદેશમાં તણાવ વધી રહ્યો છે. રવિવારે, મુખ્ય વિપક્ષ બાંગ્લાદેશ નેશનાલિસ્ટ પાર્ટી (BNP) અને ઇસ્લામિક જૂથ જમાત-એ-ઇસ્લામીએ સંયુક્ત રેલી યોજી, હસીનાના પ્રત્યાર્પણ અને ફાંસીની માંગણીઓને મજબૂત બનાવી. પ્રદર્શનકારીઓએ ઢાકા યુનિવર્સિટી કેમ્પસથી શાહબાગ સ્ક્વેર સુધી કૂચ કરી. વિદ્યાર્થી સંગઠનો, પીડિતોના પરિવારો અને રાજકીય પક્ષોના કાર્યકરોએ “હસીનાને ફાંસી આપો,” “ભારતમાંથી તેને બહાર કાઢો,” અને “ન્યાય સુનિશ્ચિત કરો” જેવા નારા લગાવ્યા. ઢાકા યુનિવર્સિટીના વિદ્યાર્થી આર. રફી, એક પ્રદર્શનકારીએ કહ્યું, “હસીનાએ આપણા ભાઈઓ અને બહેનોની હત્યાનો આદેશ આપ્યો. ફાંસી એ ન્યાય છે.

રેલીમાં, BNP ના મહાસચિવ મિર્ઝા ફખરુલ ઇસ્લામ આલમગીરે કહ્યું કે આ ચુકાદો “સરમુખત્યારશાહીનો અંત” દર્શાવે છે અને ભારતે “ભાગેડુ ગુંડા” ને સોંપી દેવો જોઈએ. જમાત-એ-ઇસ્લામીના મહાસચિવ મિયાં ગુલામ પરવરે તેને “18 મિલિયન લોકોની આકાંક્ષા” ગણાવી હતી પરંતુ અગાઉના ટ્રાયલ્સની તુલનામાં તેની ન્યાયીતા પર ભાર મૂક્યો હતો. આ સજા જુલાઈ-ઓગસ્ટ 2024 ના આંદોલનની પૃષ્ઠભૂમિ સામે આવી હતી, જ્યારે વિદ્યાર્થીઓએ સરકારી નોકરીઓમાં 30% ક્વોટા પુનઃસ્થાપિત કરવા સામે વિરોધ કર્યો હતો. હસીના સરકાર પર બળનો ગેરકાયદેસર ઉપયોગ કરવાનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો, જેમાં સંયુક્ત રાષ્ટ્ર અનુસાર 1,400 થી વધુ લોકો માર્યા ગયા હતા અને 14,000 ઘાયલ થયા હતા.

વચગાળાની સરકારના વડા મુહમ્મદ યુનુસે ફેબ્રુઆરી 2026 માં ચૂંટણી યોજવાનું વચન આપ્યું છે, પરંતુ આવામી લીગ પર પ્રતિબંધ મૂકવાથી તણાવ વધ્યો છે. હસીનાની સમર્થક આવામી લીગે 13 થી 17 નવેમ્બર સુધી “લોકડાઉન”નું એલાન કર્યું હતું, જેના કારણે ઢાકામાં ટ્રાફિક ઠપ્પ થઈ ગયો હતો અને બસો સળગાવી દેવામાં આવી હતી. રવિવારની રેલીમાં, જમાતે સાત અન્ય પક્ષો સાથે મળીને ચૂંટણી સુધારાની માંગ કરી હતી પરંતુ અહમદિયા સમુદાયને “કાફિર” જાહેર કરતો વિવાદાસ્પદ ઠરાવ પણ રજૂ કર્યો હતો. પોલીસે લાઠીચાર્જ અને ટીયર ગેસનો આશરો લીધો હતો, જેમાં ડઝનેક લોકો ઘાયલ થયા હતા. “મૌલિક બાંગ્લા” સંગઠને શાહબાગમાં હસીનાને પ્રતીકાત્મક ફાંસી આપી હતી. ભૂતપૂર્વ આઈજીપી ચૌધરી અબ્દુલ્લા અલ-મામુને હસીના વિરુદ્ધ જુબાની આપી હતી પરંતુ તેમને હળવી સજા મળી હતી.