By ભારતીય અવકાશ સંશોધન સંગઠન (ISRO) 12 જાન્યુઆરી, સોમવારના રોજ નવા વર્ષના પોતાના પ્રથમ ઉપગ્રહનું પ્રક્ષેપણ કરવાનું છે. લોન્ચ થનારા ઉપગ્રહોમાં “સંસ્કારસેટ-1” ઉપગ્રહનો સમાવેશ થાય છે. આ ઉપગ્રહ ગુજરાતના અમદાવાદમાં સંસ્કારધામના વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા ડિઝાઇન અને નિર્માણ કરવામાં આવ્યો છે. ચાલો જાણીએ કે વિદ્યાર્થીઓએ આ ઉપગ્રહ કેવી રીતે બનાવ્યો અને તેની વિશેષતાઓ શું છે.
સંસ્કારસેટ-1 ઉપગ્રહ એક અનોખી અને સૌપ્રથમ પ્રકારની પહેલ છે, જે ધોરણ 7 થી 11 ના વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા બનાવવામાં આવી છે. વિદ્યાર્થીઓએ શરૂઆતથી અંત સુધી વાસ્તવિક ઉપગ્રહ મિશન પર કામ કર્યું. વર્ગખંડમાં શિક્ષણ ઉપરાંત, વિદ્યાર્થીઓએ અવકાશ ટેકનોલોજીના વ્યવહારુ વિકાસ દ્વારા વાસ્તવિક જીવનમાં તેમના શિક્ષણનો ઉપયોગ કર્યો હતો.
સંસ્કારસેટ-૧ ઉપગ્રહ એક નાનો ક્યુબસેટ છે જે મુખ્યત્વે શીખવા અને પ્રયોગ માટે રચાયેલ છે. ક્યુબસેટ એક નાનો ઉપગ્રહ છે જે અવકાશ સંશોધન અને ટેકનોલોજી દર્શાવવા માટે ક્યુબના આકારમાં રચાયેલ છે. આ ઉપગ્રહને મોટા ઉપગ્રહની સાથે પિગીબેક પેલોડ તરીકે લોન્ચ કરી શકાય છે. સંસ્કારસેટ-1 ઉપગ્રહ દ્વારા, વિદ્યાર્થીઓ શીખશે કે ઉપગ્રહો પૃથ્વી સાથે કેવી રીતે વાતચીત કરે છે, ડેટા કેવી રીતે પ્રાપ્ત થાય છે અને તેનું વિશ્લેષણ કેવી રીતે થાય છે.
સંસ્કારસેટ-1 ઉપગ્રહ બનાવતી વખતે, વિદ્યાર્થીઓએ તેમના કેમ્પસમાં એક સ્વચાલિત હવામાન સ્ટેશનનું નિર્માણ અને સંચાલન પણ કર્યું હતું જેથી વાસ્તવિક સમયનો ડેટા એકત્રિત કરી શકાય અને કૃષિ અને હવામાન દેખરેખ માટે ઉપગ્રહ એપ્લિકેશનો સમજી શકાય. સંસ્કારસેટ-1 ઉપગ્રહ પ્રોજેક્ટમાં પંદર વિદ્યાર્થીઓ સામેલ હતા. આ વિદ્યાર્થીઓએ પાંચ ટીમોમાં પ્રોજેક્ટમાં યોગદાન આપ્યું. આમાં ડિઝાઇન, ફેબ્રિકેશન, મિશન પ્લાનિંગ, એસેમ્બલી, એકીકરણ અને પરીક્ષણ અને ગુણવત્તા ખાતરીનો સમાવેશ થાય છે.
