By
(જી.એન.એસ) તા. ૨૧
નવી દિલ્હી,
ગેરકાયદેસર ખાણકામથી અફર નુકસાન થઈ શકે છે તેવું અવલોકન કરતા, સુપ્રીમ કોર્ટે બુધવારે કહ્યું કે તે અરવલ્લીમાં ખાણકામ અને સંબંધિત મુદ્દાઓની સંપૂર્ણ અને સર્વાંગી તપાસ કરવા માટે ડોમેન નિષ્ણાતોની બનેલી એક નિષ્ણાત સમિતિની રચના કરશે. મુખ્ય ન્યાયાધીશ સૂર્યકાંત અને ન્યાયાધીશ જોયમલ્યા બાગચી અને વિપુલ એમ પંચોલીની બનેલી બેન્ચે એડિશનલ સોલિસિટર જનરલ ઐશ્વર્યા ભાટી, એમિકસ ક્યુરી કે પરમેશ્વરને ચાર અઠવાડિયામાં ખાણકામમાં નિષ્ણાત પર્યાવરણવાદીઓ અને વૈજ્ઞાનિકોના નામ સૂચવવા નિર્દેશ આપ્યો જેથી પાસાઓની તપાસ કરવા માટે એક નિષ્ણાત સંસ્થાની રચના કરી શકાય.
ગેરકાયદેસર ખાણકામના ગંભીર પરિણામો આવશે: સુપ્રીમ કોર્ટે
સુપ્રીમ કોર્ટે ખાતરી કરવા કહ્યું કે અરવલ્લી ક્ષેત્રમાં કોઈ ગેરકાયદેસર ખાણકામ ન થાય કારણ કે ગેરકાયદેસર ખાણકામના પરિણામો અફર છે. આવી પ્રવૃત્તિઓના દૂરગામી અને ગંભીર પરિણામો આવશે, સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું.
સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું કે સમિતિ આ કોર્ટના નિર્દેશ અને દેખરેખ હેઠળ કામ કરશે, બેન્ચે કહ્યું. સુપ્રીમ કોર્ટે તેના આદેશને પણ લંબાવ્યો, જેમાં અરવલ્લી ટેકરીઓ અને પર્વતમાળાઓની એકસમાન વ્યાખ્યા સ્વીકારતા તેના 20 નવેમ્બરના નિર્દેશોને સ્થગિત રાખવામાં આવ્યા હતા.
છૂટાછવાયા સ્થળોએ ગેરકાયદેસર ખાણકામ થઈ રહ્યું છે
સુનાવણી દરમિયાન, સર્વોચ્ચ અદાલતને જાણ કરવામાં આવી હતી કે છૂટાછવાયા સ્થળોએ ગેરકાયદેસર ખાણકામ થઈ રહ્યું છે, અને બેન્ચે રાજસ્થાન સરકાર વતી હાજર રહેલા એડિશનલ સોલિસિટર જનરલ કે એમ નટરાજની રેકોર્ડ ખાતરી લીધી હતી કે આવી કોઈ પણ અનધિકૃત ખાણકામ થશે નહીં.
અરવલ્લી પર્વતમાળાઓની વ્યાખ્યા અંગેના વિવાદ વચ્ચે, સર્વોચ્ચ અદાલતે ‘અરવલ્લી પર્વતમાળાઓ અને પર્વતમાળાઓ અને આનુષંગિક મુદ્દાઓની વ્યાખ્યામાં’ શીર્ષક ધરાવતા મુદ્દા પર સ્વતઃ નોંધ લીધી હતી.
‘ગંભીર અસ્પષ્ટતાઓ’ ઉકેલવાની જરૂર છે: સુપ્રીમ કોર્ટ
અરવલ્લીની નવી વ્યાખ્યા અંગેના હોબાળા વચ્ચે, સર્વોચ્ચ અદાલતે ગયા વર્ષે 29 ડિસેમ્બરે તેના 20 નવેમ્બરના નિર્દેશોને સ્થગિત રાખ્યા હતા જેમાં આ પર્વતમાળાઓ અને પર્વતમાળાઓની એક સમાન વ્યાખ્યા સ્વીકારવામાં આવી હતી, અને કહ્યું હતું કે 100-મીટર ઊંચાઈ અને ટેકરીઓ વચ્ચેના માપદંડો વચ્ચે 500-મીટરનું અંતર પર્યાવરણ સંરક્ષણની શ્રેણીના નોંધપાત્ર ભાગને છીનવી લેશે કે કેમ તે સહિત “ગંભીર અસ્પષ્ટતાઓ” ઉકેલવાની જરૂર છે.
ટોચની અદાલતે 20 નવેમ્બરના રોજ અરવલ્લી ટેકરીઓ અને પર્વતમાળાઓની એક સમાન વ્યાખ્યા સ્વીકારી હતી અને નિષ્ણાતોના અહેવાલો બહાર ન આવે ત્યાં સુધી દિલ્હી, હરિયાણા, રાજસ્થાન અને ગુજરાતમાં ફેલાયેલા તેના વિસ્તારોમાં નવા ખાણકામ લીઝ આપવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો.
